اوقات شرعی

در کتاب حلیة المتقین از علامه مجلسی آمده است که سلمان با پیامبر(ص) بودن که پیامبر با مرده ای متکلم شدند و از احوال قبر و و مرگ سوال فرمودند. مرده به سلمان گفت جدا کردن به قیچی و بریدن بارها آسانتر است بر من از یک غصه از غصه های مرگ و از غصه موت چنین شدم. من از اهل بیت عبادت بودم، دیدم آمد شخصی بزرگ جثه و عجیب منظر میان آسمان و زمین پس اشاره کرد بچشم و گوش و زبان من که کور و کر و گنگ شدم، در این حال اهل من گریستند و خبر من فاش شد، پس گفتم: تو کیستی که مشغول ساختی مرا از اهل و عیال خود، گفت: من ملک الموت هستم، آماده ام جان تو را بگیرم و نقل دهم ترا از دنیا به آخرت که اجلت سر آمده، در این مخاطبه بودم که دو شخص به نیکوترین صورتی آمدند یکی از جانب راست و یکی از جانب چپ، نشستند و بر من سلام کردند و گفتند: که نامه عملت را آورده ایم، ببین، ما آن دو ملکیم که در دنیا با تو بودیم، رقیب که حسنات را مینوشت و عتید که سیئات را مینوشت، پس دیدم کتاب رقیب را خوشحال شدم و کتاب عتید را گریان شدم، پس ملک الموت گفت: که بشارت باد تو را که از اهل خیری و نزد من آمده و کشید روح مرا و هر جذبه به جای شدتی بود که از آسمان به زمین رسیده پس همیشه به این منوال بود و جذب روح می نمود تا آنکه رسید روح به سینه من و بعد از آن به یک جذبه که اگر بر کوهها گذاشته شود البته گداخته شود قبض روح من کرد از ته بینی من، چون بلند شد شیون و نوحه اهل من پس ملتفت شد به خشم و گفت: ایها الناس چیست سبب گریه شما و الله که من ظلمی نکردم بر او که گریه کنید و نه تعدی که شکوه کنید، غیر از این نیست که من و شما همه بنده پروردگاریم اگر هم به شما امری می فرمود البته شما امتثال می کردید، پس اگر صبر کنید اجر دارید و اگر جزع کنید گناه دارید و چه بازگشت ها که بسوی شما دارم برای بردن پسران و دختران و مادران ، پس برگشت با روح من ملک دیگر رسید و گرفت روح مرا و گذاشت بر چیز سبزی و بالا برد به آسمان کمتر از دو چشم بر هم زدن ، چون رسید به نزد سوال پروردگار پرسید از گناه کوچک و بزرگ و از نماز و روزه و خمس و زکات و فرائض واجبه و تلاوت و نماز شب که مردم در خواب بودند و بر والدین و قتل مردم و مال یتیم و مظالم و حقوق ناس و و از مانند اینها، پس برگشت به اذن خدا روح من به سوی زمین، پس مردی آمد و برهنه کرد مرا و شروع به غسل دادن کرد پس صدا کرد روح من که ترا قسم میدهم که مدارا کنی ببدن من که ضعیف است، بخدا قسم که بیرون نیامد از رگی مگر اینکه برید و کشافته شد و نه از عضوی مگر اینکه بر هم کوبیده شد و شکسته شد، به خدا قسم اگر می شنید این ناله را غسال دیگر کسی را غسل نمیداد پس مرا به کفن پیچیدند اولاد مرا تعزیت دادند و گفت بیائید وداع کنید چون فارغ شدند مرا برداشته به تابوتی گذاشتند و روحم در پیش من می رفت و میگفت ای اهل و اولاد من دنیا بازی ندهد شما را مثل من که اینست آنچه من جمع کرده بودم از حلال و حرام واگذاشتم و حذر کنید از چیزیکه می بینید در آن، مرا پس نماز بر من کردند پس برداشته و چون نزدیک قبر رسیدند من هول عظیمی مشاهده کردم . یا سلمان بدانکه چون مرا به قبر گذاشتند چنان بود که مرا از آسمان به زمین انداخته اند و برمن خشت چیدند و خاک ریختند بر من عظیم نمود و چون ندای مراجعت آمد به سوی من روح برگشت و مرا پشیمانی و حسرت گرفت پس گریستم و گفتم ای کاش از ایشان بودم که برگشتند پس از گوشه قبر قائلی دیدم در جواب این آیه را خواند« کلا انها کلمة هو قائلها و من ورائهم برزخ الی یوم یبعثون» در جواب جمعی که بی تدارک از دنیا رفته اند از مشاهده و عقوبت و انتقام الهی آرزو و استدعای رجوع کنند خداوند می فرماید ممکن نیست رجوع، این حرفی است که او میگوید یا بر فرض رجوع عهد من وقوع ندارد و پی سر ایشان برزخی خواهد بود تا روزیکه محشور شوند، گفتم: تو کیستی؟ گفت: خدا مرا موکل کرده برای آگاه کردن خلق بر کردارشان تا بنویسد همه را برابر خدای عزوجل پس کشید و نشاند مرا و گفت بشمار گفتم نمی توانم شمرد گفت نشنیده ای قول خدا را که احصاه الله ونسوه یعنی شمرده و ضبط نموده آنرا خدا و خود فراموش کردید، بنویس من اصلاح می کنم گفتم کاغذ ندارم گفت بگیر یک پاره از کفن خود را پس ناگاه ورقی شده گفتم قلم گفت انگشت شهادت گفتم مرک گفت به آب دهانت پس املاء کرد برمن انچه را که کرده بودم ،گفته بودم در دنیا که در قرآن است« یقولون یا ویلتنا مالهذالکتاب لا یغادر صغیرة و لا کبیرة الا احصاها و وجدوا ما عملوا حاضرا و لا یظلم ربک احدا» یعنی خواهند گفت گنه کاران در وقتیکه نامه عمل خود را ببیند که وای بر ما چیست این نامه که وانگذارده اند هیچ عمل کوچک وبزرگ را مگر شمرده اند و بیابند هر چه عمل کرده بودند حاضر ، ظلم نمیکند پروردگار تو هیچ کس را، پس گرفت کتاب را مهر کرد به من داد و بر گردن من طون کرده پس خیال کردم که کوهها را بر گردن من انداخت گفتم: چرا با من چنین کردی؟ گفت: مگر نشنیدی قول خدای تعالی را«و کل انسان الزمناه طائره فی عنقه و نخرج له یوم القیمة کتابا یلقیه منشورا» یعنی هر کسی را لازم گردانیدیم در گردنش نامه عملش را که روز قیامت می پرد و بدست راست یا چپ می آید و بیرون خواهیم آورد برای هر کس روز قیامت کتابیکه ببیند آنرا باز کرده پس به این کتاب مخاطب کرده می شود بنده در قیامت و می آورند تو را و این را در برابر چشمت واکرده شده و نشر کرده شده و به او شهادت می دهی بر نفس خود، پس رفت و ماندم گریان بر خود از حسرت دنیا که کاش عمل خیری کرده یا بدی بر من نوشته نمی شد ناگاه آمد ملکی منکر در کمال عظمت و هیبت منظر و با نهایت وحشت و در جثه مانند کوهی بزرگ و گرزی از آهن که همه از جن و انس نمی توانند جنبانید پس تهدید کرد مرا به جزع و فزع افکند و گرفت دست مرا و بروایتی ریش مرا گرفت و بنشاند و صیحه زد بر من که اگر می شنیدند تمام اهل زمین می مردند و گفت ای بنده خدا خبر ده مرا که کیست پروردگار تو و پیغمبر تو و امام تو و چیست دین تو و بروایتی عمل تو و برچه اعتقاد و بر چه کار بودی در خانه دنیا، پس زبانم بند آمد از ترس متحیر ماندم که چه بگویم و نماند بر من هوشی مگر آنکه مفارقت کرد از فزع، آنگاه دریافت مرا رحمتی از حق تعالی که دلم را نگاه داشت و پشتم را قوی کرد گفتم می دانم که الله تعالی رب من و پروردگار من است و محمد مصطفی (ص) پیغمبر من و اسلام دین من و کعبه قبله من و علی بن ابیطالب(س) امام من است و ائمه هدی(ع) پیشوای من و مومنان برادر من و جمیع آنچه رسول خدا خبر داده تمام حق است و روز قیامت خواهد بود و خداوند عالم بیرون خواهد آورد هر که را که در قبرهاست. گفت نجات یافتی حالا بشارت باد تو را به سلامت پس رفت بازآمد نکیر از او شدید تر حیران شدم و به لطف خدا که الهام حجت من نمود جواب به درستی گفتم. گفت بشارت باد تو را بهشت ابدی و خوابانید مرا و گفت خواب راحت کن به مثل داماد پس گشود دری از بالای سر من از بهشت و پایین پای من دری از جهنم پس گفت نجات نیابی مگر به معرفت پروردگار خود و پیغمبر خود و امامان خود پس بست از من در آتش را و داخل شد از در بهشت نسیم و نعیم پس چراغی افروخت در قبر من روشن تر از آفتاب و بیرون رفت. این است احوال من و به شهادت می طلبم خدا را که به درستی تلخی موت در گلوی من است تا قیامت پس با خبر باش و با حذر باش ای سوال کننده و بترس از احوالی که اطلاع یافتی و آنچه ذکر کردم با صالح مومن بود و اما غیرصالح پس در جواب منکر از ترس او میگوید که پروردگار من تویی گوید دروغ گفتی ای دشمن خدا و رسول بزند ضربتی که جدا شود از هم اعضای او پس نکیر هم ضربتی بزند که برسد تا پنچ طبقه زمین و با کفار در آتش دوزخ باشد.

منبع: کتاب حلیة المتقین نوشته علامه مجلسی